Төҙөлөш, етештереү һәм төрлө инженерлыҡ ҡушымталары донъяһында тимер иң мөһим материалдарҙан һанала. Төрлө типтағы тимер бар, юғары ныҡлыҡлы тимер һәм даими тимер ике йыш ҡулланылған вариант. Юғары ныҡлыҡлы тимер тәьмин итеүсе булараҡ, мин бында был ике төр тимер араһында ентекле сағыштырыу өсөн һыу инеү өсөн ярҙам итеү өсөн, уларҙы аңларға үҙенсәлектәре, өҫтөнлөктәре, һәм яраҡлы ҡушымталар.
Композиция һәм төп үҙенсәлектәре
Даими тимер
Даими тимер, йыш ҡына еңел тимер тип атала, иретмә, тәү сиратта, тимер һәм углеродтан тора, углерод составы ғәҙәттә 0,05% 0,3% тиклем. Шулай уҡ унда марганец, кремний, көкөрт, фосфор кеүек башҡа аҙ ғына элементтар бар. Сағыштырмаса түбән углерод содержаниеһы даими тимер бирә, уның һығылмалылығы һәм һығылмалылығы. Ул еңел формалаштырыу, иретеп йәбештереү, һәм машина, уны популяр һайлау өсөн киң спектр дөйөм - маҡсатлы ҡушымталар.
Юғары ныҡлыҡ тимер
Юғары ныҡлыҡ тимер, икенсе яҡтан, өҫтөнлөклө ныҡлығы менән сағыштырғанда, ғәҙәти тимер. Ул быға иретмә элементтары һәм алдынғы етештереү процестарының берләшмәһе аша өлгәшә. Тимер һәм углеродтан тыш, юғары ныҡлыҡлы тимерҙә марганец, хром, никель, молибден һәм ванадий кеүек элементтар булыуы мөмкин. Был иретмә элементтары бергә эшләй, тимерҙең механик үҙенсәлектәрен көсәйтергә, мәҫәлән, тартыу ныҡлығы, ныҡлылыҡ һәм ҡатылыҡ.
Көслө сағыштырыу
Һылтанма Көс
Һуҙылма ныҡлығы — көсөргәнеш аҫтында өҙөлгәнсе материалдың максималь көсөргәнеш үлсәме. Даими тимер, ғәҙәттә, 400 - 550 МПа-ға тиклем тартыу көсөнә эйә. Ҡаршылыҡлы, юғары ныҡлыҡлы тимер 550 МПа өҫтөндә тартыу көсөнә эйә була ала, ә ҡайһы бер алдынғы юғары ныҡлыҡлы тимерҙәр 1000 МПа-нан ашыу тартыу көсөнә етә ала. Мәҫәлән,460D460 МПа минималь ныҡлыҡ һәм юғары тартыу көсө менән юғары ныҡлыҡлы тимерҙең бер төрө, был уны ауыр йөктәрҙе күтәрергә кәрәкле конструкциялар өсөн яраҡлы итә.
Уңыш көстәре
Уңыш ныҡлығы – материалдың пластик рәүештә деформация башлауы көсөргәнеш. Даими тимер, ғәҙәттә, 200 - 350 МПа диапазонында ныҡлығы ныҡлығы бар. Юғары ныҡлыҡ тимер, шулай ҙа, ныҡлыҡ көслө булыуы мөмкин һиҙелерлек юғары.Q420E420 МПа минималь ныҡлыҡҡа эйә, тимәк, ул даими деформация үткәнсе ҙурыраҡ көсөргәнешкә сыҙамлы була ала. Был үҙенсәлек мөһим, унда ҡулланыу өсөн материал үҙ формаһын һаҡларға кәрәк йөк аҫтында, мәҫәлән, күперҙәр һәм юғары күтәрелеү биналары төҙөү.
Ҡалынлыҡ һәм ҡатылыҡ
Ҡалынлыҡ
Ҡалынлыҡ — материалдың һынғансы пластик деформациялау һәләте. Даими тимер үҙенең яҡшы һығылмалылығы менән билдәле, был уны еңел генә төрлө формаларға формалаштырырға мөмкинлек бирә, мәҫәлән, эйелеү, роллинг һәм штамплау. Юғары ныҡлыҡ тимер, шул уҡ ваҡытта юғары ныҡлыҡ, ғөмүмән, түбән һығылмалылыҡ менән сағыштырғанда, ғәҙәти тимер. Әммә заманса юғары ныҡлыҡлы тимерҙәр ныҡлы һәм һығылмалылыҡ араһында аҡыллы балансҡа эйә булырға тейеш. Мәҫәлән, алдынғы йылылыҡ эшкәрткән һәм иретмә дизайны аша ҡайһы бер юғары ныҡлыҡлы тимерҙәр күп практик ҡулланыу өсөн етерлек һығылмалылыҡ күрһәтә ала.
Ҡатылыҡ
Ҡатылыҡ — материалдың энергияны үҙләштереү һәм ярылыу алдынан пластик деформациялау һәләте. Даими тимер, ғәҙәттә, яҡшы ҡатылыҡҡа эйә, был уны ҡапыл бәрелештәргә һәм һынылыш һынғанға ҡаршы тора. Юғары ныҡлыҡлы тимер шулай уҡ юғары ҡатылыҡ булыуы мөмкин, бигерәк тә дөрөҫ рөхсәт ителгән һәм эшкәртелгәндә. Мәҫәлән,390с.ҡатылыҡ һәм ҡатылыҡ яҡшы комбинацияһы булһын өсөн тәғәйенләнгән, уны ҡаты мөхиттә ҡулланыу өсөн яраҡлы итеү, унда материал йөктәргә дусар булыуы мөмкин.
Коррозия ҡаршылығы
Даими тимер
Даими тимер дым һәм кислородҡа дусар булғанда коррозияға бирешә. Тимерҙәге тимер кислород менән реакцияға инә, тимер оксиды (сят) барлыҡҡа килтерә, был материалды ваҡыт үткән һайын көсһөҙләндерә ала. Даими тимер коррозиянан һаҡлау өсөн, төрлө ҡаплау ысулдары, мәҫәлән, һүрәт төшөрөү, цинклау, йәки анти- тут праймерҙары ҡулланыу йыш ҡулланыла.
Юғары ныҡлыҡ тимер
Юғары ныҡлыҡлы тимер ғәҙәти тимер менән сағыштырғанда коррозияға ҡаршы тороусанлыҡты яҡшырта ала, бигерәк тә ҡайһы бер иретмә элементтары өҫтәлгәндә. Мәҫәлән, хром өҫтәү тимер өҫтөндә пассив оксид ҡатламы барлыҡҡа килтерә ала, был артабанғы коррозияға юл ҡуймаҫҡа ярҙам итә. Әммә, ғәҙәти тимер кеүек, юғары ныҡлыҡ тимер һаман да өҫтәмә коррозия һаҡлау сараларын талап итә ала ҡаты мөхиттә.
Сығымдар ҡараштары
Даими тимер
Даими тимер, ғөмүмән, юғары ныҡлыҡлы тимерҙән ҡиммәтерәк. Түбән хаҡ уның ябайыраҡ составы һәм етештереү процесы менән бәйле. Ул - юғары ныҡлыҡ мөһим түгел, тип ҡушымталар өсөн һөҙөмтәле вариант, мәҫәлән, бәләкәй-масштаблы конструкциялар, дөйөм маҡсатлы техника һәм көнкүреш әйберҙәре төҙөүҙә.
Юғары ныҡлыҡ тимер
Юғары ныҡлыҡлы тимер ғәҙәти тимергә ҡарағанда ҡиммәтерәк. Юғары хаҡ башлыса иретмә элементтарын һәм етештереү процестарын ҡатмарлыраҡ ҡулланыуға бәйле. Әммә юғары ныҡлыҡ мөһим булған ҡушымталарҙа юғары ныҡлыҡлы тимер ҡулланыу оҙайлы ваҡыт эсендә сығымдарҙы экономиялауға килтерергә мөмкин. Мәҫәлән, ҙур масштаблы төҙөлөш проекттарында, юғары ныҡлыҡлы тимер ҡулланып, структур ағзаларының кросс-киҫәкле майҙанын кәметергә мөмкинлек бирә, был матди ҡулланыуҙы аҙыраҡ һәм транспорт һәм монтажлау өсөн сығымдарҙы кәметергә мөмкин.
Ғаризалар
Даими тимер
- Төҙөлөш: Даими тимер торлаҡ йорттар, ҡоймалар төҙөүҙә киң ҡулланыла, бәләкәй генә масштаблы ҡоролмалар. Уның еңеллеге һәм арзан хаҡы был ҡушымталар өсөн практик һайлау яһай.
- Автомобиль: Ул етештереүҙә ҡулланыла - тәнҡитле автомобиль компоненттары, мәҫәлән, йәйәләр, рамдар, һәм тән панелдәре.
- Генераль етештереү: Даими тимер ҡулланыла, төрлө дөйөм - маҡсатлы продукция, шул иҫәптән торбалар, сымдар, һәм ҡул ҡоралдары.
Юғары ныҡлыҡ тимер
- Төҙөлөш: Юғары ныҡлыҡлы тимер йыш ҡына юғары – күтәрелеүсе биналар, күперҙәр һәм ҙур сәнәғәт ҡоролмаларын төҙөүҙә ҡулланыла. Уның юғары ныҡлығы нәҙек һәм һөҙөмтәле структураларҙы проектлау мөмкинлеген бирә, был проекттың дөйөм ауырлығын һәм хаҡын кәметергә мөмкин.
- Автомобиль: Автомобиль сәнәғәтендә юғары ныҡлыҡлы тимер хәүефһеҙлек етештереү өсөн ҡулланыла - шасси, бамперҙар һәм яҡ - һуғыу нурҙары кеүек тәнҡитле компоненттар. Юғары ныҡлыҡ һәм яҡшы энергия – юғары ныҡлыҡлы тимерҙең абсорбция үҙенсәлектәре транспорт сараларының хәүефһеҙлеген яҡшыртырға ярҙам итә.
- Аэрокосмос: Юғары ныҡлыҡлы тимер шулай уҡ аэрокосмос сәнәғәтендә юғары ныҡлыҡ талап иткән самолет компоненттарын төҙөү өсөн ҡулланыла - ауырлыҡ нисбәтенә, мәҫәлән, десант һәм структур рамдар.
Һығымта
Йәмғеһе, юғары ныҡлыҡлы тимер һәм даими тимер үҙҙәренең үҙенсәлекле үҙенсәлектәре һәм өҫтөнлөктәре бар. Даими тимер — универсаль һәм сығымдар - дөйөм маҡсатлы ҡушымталар өсөн һөҙөмтәле вариант, унда юғары ныҡлыҡ беренсел борсолоу түгел. Юғары ныҡлыҡлы тимер, икенсе яҡтан, өҫтөнлөклө ныҡлыҡ һәм етештереүсәнлек тәҡдим итә, уны ҡулланыу өсөн яраҡлы, улар юғары йөк талап итә - подшипник ҡәҙере, деформацияға ҡаршы тороусанлыҡ, һәм хәүефһеҙлекте яҡшыртыу.
Юғары ныҡлыҡлы тимер тәьмин итеүсе булараҡ, беҙ тәҡдим итәбеҙ, киң спектр юғары ныҡлыҡ тимер продукцияһы, шул иҫәптән .460D, 1990 й.Q420E, һәм390с., беҙҙең клиенттар ихтыяждарын ҡәнәғәтләндерергә. Әгәр һеҙ беҙҙең юғары ныҡлыҡ тимер продукцияһы тураһында күберәк белергә йәки һеҙҙең проект өсөн ниндәй ҙә булһа аныҡ талаптар бар, рәхим итеп, беҙҙең менән бәйләнешкә инеү өсөн ентекле фекер алышыу һәм һатып алыу һөйләшеүҙәре.
Һылтанмалар
- АСМ ҡулланма комитеты. (2004). ASM ҡулланма, 1-се том: үҙенсәлектәре һәм һайлау: Тимер, тимер һәм юғары - етештереүсәнлек иретмәләре. АСМ Халыҡ-ара.
- Бхадешия, ХКДХ, & Балкомб, Р.В. Ҡорос: Микроструктура һәм үҙенсәлектәре. Эльсевьер.
- Гронг, Ø., & Матлок, Д.К. (2019). Юғары - Көслө тимерҙәр: үҙенсәлектәре, етештереүсәнлеге, һәм ҡушымталар. Уайли.
